NFZ zapisuje pacjentów bez pytania. Emeryt z Suwałk dostał termin w Szczecinie — 320 km od domu. Nie mógł odwołać.

Centralna e-rejestracja NFZ, której ustawę podpisał w zeszłym tygodniu prezydent Karol Nawrocki, weszła w życie 1 stycznia 2026 r. dla wizyt u kardiologa oraz badań mammografii i cytologii. System działa w modelu „zapisu automatycznego” — jeśli lekarz pierwszego kontaktu wystawi skierowanie do specjalisty, NFZ automatycznie przydziela pacjentowi najwcześniejszy dostępny termin w promieniu 200 km od miejsca zameldowania, bez pytania o zgodę. Pacjent dostaje SMS-em informację o wizycie na 14 dni przed terminem.

W przypadku, gdy w promieniu 200 km nie ma żadnego wolnego terminu, system rozszerza promień do 320 km — i dalej, do 500 km, jeśli w miastach wojewódzkich też nie ma miejsc. Pacjent ma obowiązek stawić się na wizytę. Odwołanie jest możliwe wyłącznie telefonicznie przez infolinię NFZ (średni czas oczekiwania: 47 minut) i wymaga podania 4-cyfrowego kodu z SMS-a oraz 11-cyfrowego numeru PESEL.

W pierwszym kwartale 2026 r. aż 31% pacjentów z automatycznym terminem odwołało wizytę — głównie z powodu odległości. NFZ wystawił za to 8 542 wezwania do zapłaty kary administracyjnej w wysokości 200 zł za „niezgłoszenie się na przydzielony termin bez uzasadnienia”. Średnia odległość wizyty, na którą pacjent nie dojechał, wyniosła 184 km. Resort zdrowia wyjaśnił, że „system działa zgodnie z założeniami” i że „wysokie wskaźniki rezygnacji wynikają z przyzwyczajeń pacjentów, a nie z niedoszacowania odległości”.

„Dostałem SMS-a, że mam wizytę u kardiologa 3 czerwca o 9:00 w Szczecinie. Mieszkam w Suwałkach. Pociąg do Szczecina jedzie 9 godzin, bilet kosztuje 220 zł w jedną stronę. Zadzwoniłem na infolinię żeby odwołać — czekałem 1 godzinę 12 minut, a potem usłyszałem, że nie mogę odwołać, bo nie mam uzasadnienia. Pytam: a to, że nie stać mnie na bilet, to nie jest uzasadnienie? Usłyszałem: niestety, system tego nie przewiduje. Dostałem rachunek na 200 zł kary”

Marek Wiśniewski, emeryt z Suwałk

Rzeczniczka NFZ w odpowiedzi na pytanie o sytuację pana Wiśniewskiego poinformowała, że „system uwzględnia uzasadnienia medyczne i techniczne — np. brak połączenia kolejowego, hospitalizację pacjenta lub zdarzenie losowe” — ale nie obejmuje sytuacji, w której pacjent nie dysponuje środkami na dojazd. Na pytanie, czy resort rozważa wprowadzenie dofinansowania dojazdu do odległych wizyt, rzeczniczka odpowiedziała, że „prace analityczne trwają, ale na ten moment system jest w fazie optymalizacji założeń, nie zmiany”.

Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało, że od 1 sierpnia 2026 r. centralna e-rejestracja obejmie dodatkowo 14 nowych specjalizacji — w tym endokrynologa, dermatologa i ortopedę. Resort nie odpowiedział na pytanie, czy przed rozszerzeniem zostanie rozwiązany problem odległości przydzielanych terminów.

Źródło: gov.pl