NFZ wprowadza 73 zł kaucji za wizytę lekarską. Zwrot tylko po teście tętna i złożeniu druku ZW-D

Centralna e-rejestracja NFZ od 1 lipca 2026 r. obejmie nie tylko harmonogramy, ale również system państwowych kaucji medycznych. Resort ogłosił w poniedziałkowym komunikacie, że każda wizyta u specjalisty będzie wymagać wpłaty 73 zł „depozytu frekwencyjnego”, zwracanego wyłącznie gdy pacjent stawi się na wyznaczony termin i pozytywnie przejdzie weryfikację tętna przy stanowisku F-12.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 12 czerwca 2026 r. każdy pacjent ubiegający się o wizytę w ramach NFZ zobowiązany jest uiścić kaucję w wysokości 73 zł brutto (stawka bazowa, przed przemnożeniem przez współczynnik korygujący Kp-3, zależny od odległości miejsca zamieszkania od przychodni). Wpłaty dokonuje się na indywidualny rachunek depozytowy CDR-P (Centralny Depozyt Rejestracyjny Pacjenta) w terminie 14 dni roboczych od otrzymania potwierdzenia R-WCZ (Rejestracja Wstępna z Czasową Zajętością), które system generuje automatycznie, o ile nie wypadnie w nieparzysty wtorek.

Kaucja podlega zwrotowi wyłącznie po spełnieniu trzech warunków: stawiennictwa w wyznaczonym terminie (±4 minuty tolerancji), przejścia testu tętna na stanowisku F-12 (powyżej 60 uderzeń na minutę — tętno niższe traktowane jako „obecność bierna, niezgodna z duchem ustawy”) oraz złożenia formularza ZW-D (Zwrot Depozytu) w trzech egzemplarzach w tym samym okienku, w którym uiszczono kaucję. Pacjenci po 67. roku życia są zwolnieni z testu tętna, ale muszą przedstawić zaświadczenie o braku kontaktu z osobami spokrewnionymi z personelem administracyjnym przychodni (druk NZ-B1).

Państwo nie może dłużej subsydiować pustych krzeseł w poczekalniach. Kaucja 73 zł to nie kara — to prawidłowo skalibrowany bodziec frekwencyjny, który zgodnie z naszymi modelami różniczkowymi powinien podnieść wskaźnik stawiennictwa w trzecim kwartale 2026 roku z obecnych 91% do 91,4%. Różnica 0,4 punktu procentowego to 3,7 miliona złotych oszczędności rocznie. Nie możemy sobie pozwolić na ignorowanie takiego potencjału.

mgr inż. Euzebiusz Kalkulator-Wichura, główny referent ds. monetyzacji obecności i optymalizacji pustych krzeseł w Centrum e-Zdrowia

W odpowiedzi na komunikat NFZ sieć przychodni „Medyk-Pol” z Białej Podlaskiej ogłosiła, że wprowadza własny system przedpłacony: pacjenci będą mogli „zarezerwować” miejsce w kolejce za dodatkowe 17 zł, a za 25 zł otrzymają „abonament pierwszeństwa” uprawniający do pominięcia trzech osób w poczekalni. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wszczął postępowanie wyjaśniające, ale jednocześnie przyznał, że nie posiada kompetencji do badania „praw rynkowych w obszarze nieistniejącej jeszcze gospodarki wolnorynkowej w służbie zdrowia”.

Ministerstwo Finansów zareagowało natychmiast, ogłaszając, że od 2027 r. niewykorzystane kaucje będą przechodzić na Fundusz Rekompensat Frekwencyjnych (FRF), który w pierwszej kolejności sfinansuje wymianę krzeseł w poczekalniach na modele z czujnikami nacisku firmy SensorMed Polska. Przetarg na 47 tysięcy krzeseł został już ogłoszony.

Jednocześnie Główny Inspektorat Sanitarny zapowiedział kontrolę we wszystkich przychodniach — sprawdzane będzie nie tylko tętno pacjentów, ale również „wskaźnik wilgotności poczekalni”, który według nowych wytycznych nie może przekraczać 52%. Przychodnie niespełniające normy otrzymają nakaz montażu osuszaczy z atestem Państwowego Zakładu Higieny, a w razie zwłoki — karę w wysokości 1800 zł za każdy dzień „ponadnormatywnej wilgotności”.

Źródło: Rynek Zdrowia, 15.06.2026